Manlift Periyodik Kontrol ve Bakım Takibi Nasıl Yapılır?

Manlift periyodik kontrol, personel yükseltici platformların belirli aralıklarla, yetkin kişiler tarafından muayene edilerek güvenli kullanıma uygun olup olmadığının tespit edilmesidir. Türkiye’de iş ekipmanlarının periyodik kontrolleri genel olarak “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği” çerçevesinde düzenlenir; kontrollerin yetkili kişilerce yapılması ve sonuçlarının raporlanması beklenir.

Kiralama firmaları açısından periyodik kontrol yalnızca bir yasal yükümlülük değildir; müşterinin şantiyede sorduğu ilk belgelerden biridir. Birçok ana yüklenici, sahaya giren her platformun güncel kontrol raporunu ister. Kontrolü geçmiş bir makine, sahaya alınmayabilir veya iş durdurulabilir.

Sahada bu üç kavram sıkça birbirine karıştırılır. Oysa her birinin amacı, yapan kişi ve kaydı farklıdır. Platform bakım takibini doğru kurmak için önce bu ayrımı netleştirmek gerekir.

Kiralamada bu sorumluluklar taraflar arasında paylaşılır. Periyodik kontrol ve üretici bakımı çoğunlukla kiraya veren firmanın sorumluluğundadır; günlük kullanım öncesi kontrol ise sahada makineyi kullanan tarafça yapılır. Paylaşımın nasıl olacağı kiralama sözleşmesinde açıkça yazılmalıdır.

Bu ayrımın takip açısından önemi şudur: her kontrol türünün kendi tarihi, kendi sorumlusu ve kendi belgesi vardır. Hepsini “bakım” başlığı altında tek bir tarihle izlemek, örneğin üretici bakımı yapılmış ama periyodik kontrol raporu süresi geçmiş bir makinenin gözden kaçmasına yol açabilir. Makine kartında bu bilgileri ayrı alanlarda tutmak, hangi kontrolün ne zaman yapıldığını tek bakışta görmenizi sağlar.

Aşağıdaki liste, makaslı ve eklemli platformlar için sıkça uygulanan genel kontrol maddelerini içerir. Kesin liste için her zaman makinenin üretici kılavuzuna başvurun; modelden modele farklı kalemler olabilir.

• Zeminin düz, sağlam ve çalışma alanının engelsiz olduğunu kontrol edin; yukarıda enerji hattı veya çıkıntı olup olmadığına bakın.
• Gövde, makas kolları veya bomda görünür çatlak, eğilme ya da kaynak hasarı olmadığını gözle kontrol edin.
• Hidrolik hortum ve bağlantılarda kaçak, yağ izi veya sürtünme olup olmadığına bakın.
• Lastiklerin ve tekerleklerin hasarsız olduğunu kontrol edin.
• Akülü modellerde şarj seviyesini, dizel modellerde yakıt ve motor yağı seviyesini kontrol edin.
• Sepet korkuluklarının, giriş kapısının ve kilitlerin sağlam olduğunu doğrulayın.
• Emniyet kemeri bağlantı noktalarının yerinde ve hasarsız olduğunu kontrol edin.
• Hem zemin hem sepet kumandasında acil stop düğmesinin çalıştığını test edin.
• Acil indirme sisteminin yerini ve çalışmasını kontrol edin.
• Eğim alarmı, yük sensörü ve sesli uyarıların çalıştığını doğrulayın.
• Uyarı ve kapasite etiketlerinin okunaklı olduğunu kontrol edin.

Tek bir platformun bakımını takip etmek kolaydır; zorluk, onlarca makinenin farklı tarihlerde, farklı şantiyelerde olmasıyla başlar. Makaslı platformlar, eklemli platformlar ve dikey direkli modeller farklı bakım aralıklarına ve farklı kritik parçalara sahiptir; akülü ve dizel modellerin bakım kalemleri de birbirinden ayrılır. Düzenli bir platform bakım takibi için şu adımları öneriyoruz:

1. 1

   Makine kartına kontrol bilgilerini ekleyin

   Her platform için son periyodik kontrol tarihi, raporu düzenleyen kişi veya kuruluş ve bir sonraki planlanan tarih makine kartında dursun.

2. 2

   Üretici bakım aralıklarını girin

   Kılavuzda belirtilen saat veya takvim bazlı bakım aralıklarını makine bazında kaydedin.

3. 3

   Sayaç değerini düzenli okuyun

   Saat bazlı bakımlar için teslim ve iade sırasında sayaç değerini kaydetmek, bakım zamanının yaklaştığını görmenizi sağlar.

4. 4

   Hatırlatma kurun

   Kontrol veya bakım tarihi yaklaşan makineleri önceden listeleyin; sahadaki makineler için müşteriyle randevu planlayın.

5. 5

   Kiraya çıkışı kontrol edin

   Teslim öncesinde periyodik kontrolün güncel olduğunu doğrulamayı teslim prosedürünün bir adımı yapın.

6. 6

   Arızaları kaydedin

   Her arızayı tarih, belirti, yapılan işlem ve değişen parçayla birlikte makine geçmişine işleyin.

Aylarca aynı şantiyede çalışan platformlar, bakım takibinin en kolay unutulduğu makinelerdir. Makine depoya dönmediği için bakım fırsatı kendiliğinden doğmaz. Bu durumda bakımın sahada yapılması veya makinenin geçici olarak değiştirilmesi planlanmalıdır.

• Uzun süreli kiralamalarda saha bakım ziyaretlerini sözleşmeye baştan yazın.
• Bakım ziyaretinde sayaç değerini ve yapılan işlemleri kaydedin.
• Bakım süresince makinenin çalışmadığı saatlerin hakedişe nasıl yansıyacağını müşteriyle önceden netleştirin.
• Periyodik kontrol tarihi yaklaşan sahadaki makineler için kontrol kuruluşuyla erken randevu alın.

Periyodik kontrol raporları, servis formları ve arıza kayıtları makineyle birlikte yaşayan belgelerdir. Bu belgelerin hızlıca bulunabilmesi, hem müşteri taleplerinde hem de olası bir denetimde zaman kazandırır. Şantiyede ana yüklenicinin iş güvenliği ekibi bir platformun raporunu istediğinde, belgeyi dakikalar içinde iletebilmek hem güven verir hem de makinenin çalışmaya devam etmesini sağlar.

• Raporların kopyasını makine kartına bağlayın; klasörde aramak zorunda kalmayın.
• Sahadaki müşteriye güncel raporun kopyasını teslimde iletin.
• Kontrolde tespit edilen eksikliklerin giderildiğini tarih ve işlemle kaydedin.
• Bir makine elden çıkarıldığında geçmiş kayıtlarını arşivleyin.

Bakım kayıtları, makinenin teslim ve iade geçmişiyle birlikte görüldüğünde daha anlamlı hale gelir. Teslim sürecini nasıl kayıt altına alacağınızı manlift kiralama takibi rehberinde anlatıyoruz.

Arıza kayıtları, bir platformun güvenilirliği hakkında en dürüst bilgiyi verir. Aynı makinede tekrar eden hidrolik kaçaklar, sık değişen akü veya sürekli arıza veren bir kumanda paneli, o makinenin bakım planının veya filodaki yerinin gözden geçirilmesi gerektiğini gösterir. Bunun için kayıtların tutarlı alanlarla tutulması gerekir.

Arızanın bildirildiği ve giderildiği zamanın kayıtlı olması, ay sonunda çalışmayan günlerin hakedişten düşülüp düşülmeyeceği tartışmasında da belirleyicidir. Bu konuyu kiralama hakediş hesaplama rehberinde örneklerle anlatıyoruz.

Bakım ve kontrol konusundaki pek çok anlaşmazlık, sorumlulukların sözleşmede yeterince açık yazılmamasından doğar. Sözleşmenizi hazırlarken veya gözden geçirirken aşağıdaki konuların ele alındığından emin olun:

• Periyodik kontrollerin ve üretici bakımlarının kim tarafından, hangi koşullarda yapılacağı.
• Günlük kullanım öncesi kontrolün ve akü şarjı, akü suyu gibi günlük bakımların kimin sorumluluğunda olduğu.
• Makineyi yalnızca eğitimli ve yetkili kişilerin kullanacağı taahhüdü.
• Arızanın kime, hangi kanaldan ve ne kadar sürede bildirileceği.
• Kullanıcı hatasından kaynaklanan arızaların ve onarım bedellerinin nasıl ele alınacağı.
• Bakım veya onarım süresince makinenin çalışmadığı zamanın kira bedeline etkisi.

Relift, platform ve forklift kiralayan firmalar için periyodik bakım ve arıza kayıtlarını makine bazında tutar ve yaklaşan bakımlar için hatırlatma sağlar. Bakımdaki makineler filo durumunda “bakımda” olarak görünür; böylece satış ekibi kiraya hazır olmayan bir makine için söz vermez. Saha personeli makinenin QR etiketini okutarak geçmiş bakım ve arıza kayıtlarını telefonundan görebilir.

Relift periyodik kontrolü yapmaz ve mevzuat danışmanlığı sunmaz; sizin ve servis ekibinizin işini kayıt ve hatırlatma tarafında kolaylaştırır. Ayrıntılar için bakım takibi ve manlift kiralama programı sayfalarına bakabilirsiniz.